Arslanköy’ ün Demokrasi Mücadelesi -5-

Arslanköy (eski adıyla Efrenk); denizden 1500 metre yükseklikte, Osmanlı döneminde Nahiye (Bucak) merkezi olacak kadar kalabalık (üç bin nüfusa sahip), Mersin’e 60 km uzaklıkta olsa da, ulaşımın Fındıkpınarı’na kadar araçlarla ondan sonra yaya veya at sırtında ulaşılan ve 1947 koşullarında Mersin’den yolculuğun 18, 19 saat sürdüğü bir köy…

1946 Eylülünde savundukları Halk Partisini devlet gibi gören Muhtar, Jandarma Komutanı gibilerle, yıllardır kendilerini ezen zalimlere dur diyen geniş halk kesimleri, köy öğretmeni ve illa da kadınlar…

Sandığı namus belleyen ve yıllarca kendilerine zulmeden devletle sembolleştirdikleri muhtardan kurtuluşun çaresi, vesilesi sayan Arslanköy’ ün yiğit kadınları…

Görmeye kalktıkları büyük hesabın Devlete hükmedenler açısından kapanmadığını çok acı biçimde görecekleri 1947 Şubatına metrelerce kar altında girdiler.

Mersin’in DP Milletvekili olarak Ankara’ya yolladığı Saim Ergenekon ile köyün önde gelenlerinden Hoca Muhittin Yıldırım 18 Şubat günü Arslanköy’ e gelir, kurbanlar kesilerek karşılanan ikili köy kahvesinde dinleyenlere köy kalkınması ve başlayan yeni dönem siyaseti hakkında konferans verirler. Bir gün sonra ikiliye sonradan olayların en önemli ismi haline gelecek öğretmen Mustafa Kubilay’ da katılır.

O günlerdeki yasa gereği seçim tarihini belirlemekle yükümlü olan Kuzucubelen Bucak Müdürü, Arslanköy seçimlerinin 21 Şubat günü yapılacağını açıklar. DP’ yi ezici biçimde destekleyen ve seçimi mevcut muhtardan kurtuluş olarak gören köyün İhtiyar Heyeti seçimin köy odasında yapılmasını isterken Halk Partili mevcut Muhtar sandığın Halkevine koyulmasında diretir.

Uzun tartışmalardan sonra çoğunluk kararıyla kararlaştırılan Köy odasından vazgeçilir, seçimin Halkevinde yapılacağı duyurulur. Yine yasa gereği sandık başında bulunmaları doğal olan DP’nin gösterdiği sandık müşahitlerine izin verilmez. Bu da yetmez rey kullanan seçmenler başına gittikleri sandığın arkasında delik olduğunu görünce Öğretmen kubilay’ a durumu bildirir. Halkın kararlı tutumunu gören mevcut muhtar Tahir Şahin ne yaparsa yapsın kazanamayacağını anlamıştır, seçimin Bucak Müdürü nezaretinde yapılması gerektiğini söyleyerek başlamış oy verme işlemini durdurur.

22 Şubat sabahı halk bayram yerine gider gibi sandık başına koşar ancak Bucak Müdürü yine gelememiştir, bir kez daha ertelenir seçim.

Nihayet Arslanköy’ ün bağlı olduğu Kuzucu Belen Bucak Müdürü Hilmi Levent’in gelmesiyle 23 Şubat günü saat 8.30’ da oy verme işlemi bu kez köy odasında başlar. Yoğun katılım nedeniyle sandık ancak 20’ de kapanır. Bucak Müdürü Hilmi, mevcut Muhtar Tahir ve müşahit olarak seçilenler son ana kadar sandık başındadır. Hemen sayıma geçilmesi gerekirken Bucak Müdürü rahatsızlığını öne sürerek tasnifin ertesi güne bırakıldığını açıklamakla kalmaz, iki jandarma eri göndererek sandıkların karakolda muhafaza altına alınmasını emreder. Ancak sonuçtan emin halk sandığın karakola götürülmesinin ne anlama geldiğini çok iyi bilmektedir, itiraz eder karara. Bunun üzerine sandığın bulunduğu köy odasında tutulmasına karar verilir. Odanın kapısı; ihtiyar heyetinden üç, jandarmadan iki kişinin yer aldığı komisyonca kilitlenip, mühürlenir ve anahtarlar da Nahiye (Bucak) Müdürüne teslim edilir.

Bucak Müdürü istirahata çekilirken 100 kadar DP taraftarı köylü sandığın bulunduğu Köy Odasının önünde ateş yakarak hem ilan edilecek zaferi kutlamaya başlar hem de sandık başında nöbet tutarlar sabaha kadar…

24 Şubat sabahı Bucak Müdürü, köyden muhtarın belirlediği üç gözlemci ve öğretmen Mustafa Kubilay’ın huzurunda sandık tutanakla açılır, sayımın daha başında çıkan oylar işin rengini belli etmiştir. Muhtar Tahir Şahin yanına üç Halk Partili müşahidi de alarak Mersin’ e Vali Tevfik Sırrı Gür’e seçimin kaybedildiğini bildirme telaşıyla yola çıkar.

Tahir Şahin ve yanındakiler yola koyuladursun onların yokluğunda sürdürülen tasnif sona erer. DP’nin adayı Harun Yedigöz 566 oy alırken, eski muhtar Tahir’ e 54 oy çıktığı anlaşılır.  Sonuç tutanağı Bucak Müdürü, mevcut azalar ve Mersin’e kaçan Tahir’in yerine vekâlet eden yardımcısı tarafından imzalanır, Mersin Valiliğine ulaştırılmak üzere artık yeni Muhtar kabul edilen Harun Yedigöz ve arkadaşlarına teslim edilir. Yeni Muhtarı tebrik eden Bucak Müdürü Hilmi gönlü rahat biçimde köyden ayrılır.

Sayılan kullanılmış oy pusulaları her ihtimale karşı aynı sandıklara koyulup sandığın ağzı mühürlenir ve köylünün talebi üzerine Öğretmen Mustafa Kubilay’ a yeddi emin sıfatıyla tevdi edilir.

Arslanköy’ de geceye kadar devam eden sayım devam ededursun, Tahir Şahin Mersin’e ulaşır ve Valinin huzuruna çıkarak, seçimin DP’lilerin hileleriyle kaybedildiğini bildirir. Vali Gür iddiaları soruşturmak, Bucak Müdürüne ulaşıp bilgi almak, en azından seçim sonuç mazbatasını beklemek yerine derhal seçimlerin iptal kararını alır. Vakit kaybetmeden Vilayet Hususi Muhasebe Müdürü Hakkı Sümer ve Jandarma Yüzbaşı Sıtkı Dağgeçen’i yanlarına yeterince asker alarak, “hile karışan” Arslanköy seçimlerini yeniden yapma, daha doğru ifadeyle “gereğini ifa” talimatıyla yola çıkmalarını emreder.

Hemen yola koyulan ekibin arabası kara saplanınca çevreden temin edilen atlarla yola devam ederler. Güç bela ilerlerken karşıdan gelmekte olan ve sonuç mazbatasını Vilayete götürmekte olan yeni Muhtar ve yanındakilere rastlarlar. Seçimlerin sonuçlandığı Valinin görevlendirdiği Mersinden gelmekte olan ekibe anlatılırsa da Komutan ısrarla köye gidip aldığı emir gereği seçimi yeniden yaptıracağını ifade eder. Bunun üzerine çiçeği burnunda Muhtar Yedigöz seçildiğine dair mazbatayı Valiliğe götürmeleri için yanındaki iki köylüye emanet ederek Gür’ün gönderdiği Seçim Komisyon ekibiyle birlikte köye döner. (Akşam Gazetesi 14.11.1947)

 

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s